Rudolf Boehms natuurfilosofie

© Publiek domein

Online lezingen

Start zaterdag 24 april 2021
14:00 - 16:00

1 sessie

Prijs

Gratis: 0 euro
Alle tarieven



Programma


1.Henk Vandaele - Rudolf Boehm – een korte biografie (15 min.)

2. Jonas Vanbrabant - Het verval van de natuurlijke leefwereld. Boehm in dialoog met Vermeersch, Kruithof en Latour (30 min. lezing – 15 min. dialoog)

3. Jan Leyers - De betekenis van Boehms filosofie (10 min.)

4. Luc Vanneste - Over goden en mensen (30 min. lezing – 15 min. dialoog)

5. Afsluiter door Paul Willemarck



Een initiatief van Het tijdschrift De uil van Minerva, Het fenomenologisch knooppunt & het Archief Rudolf Boehm


Rudolf Boehm: een korte biografie

Toen Rudolf Boehm in de zomer van 2019 overleed, verdween de laatste van het kwartet filosofen dat de Gentse Blandijnberg als links, seculier baken op de kaart zette. Apostel, Kruithof, Vermeersch en Boehm drukten een blijvende stempel op Vlaanderen. Boehm is echter de minst gekende. Dit staat in schril contrast met de regelmatig terugkerende opmerking dat hij allicht de meest filosofische was. Tijdens deze lezing willen we een introductie geven in zijn filosofie, waarin de natuur centraal staat. Vandaele geeft in een vijftiental minuten een kort introducerend biografisch overzicht.


Het verval van de natuurlijke leefwereld. Boehm in dialoog met Vermeersch, Kruithof en Latour

Op de Gentse Blandijnberg plaatste Boehm de ecologische vraag op de filosofische agenda. Boehm stelde dat de milieuramp het gevolg is van de verwevenheid van wetenschap, technologie en kapitalisme. Dit WTK-bestel ondermijnt de bestaansvoorwaarden van de levensvormen en veroorzaakt milieuvergiftigend afval en entropie door energieopwekking. Later wees ook Vermeersch op het WTK-bestel, dat hij echter niet wilde afschaffen maar hervormen. Volgens hem is de overbevolking het grootste probleem. Kruithof gooide het over een andere boeg door het planetaire ecosysteem te verheffen tot moreel object. Volgens Boehm schoten hun ecologische visies tekort omdat ze weigerden in te zien dat de mens fundamenteel in conflict staat met de natuur. Hier is er een opvallende link met de filosofie van Latour. Hij wil een nieuwe technologie uitbouwen vanuit de vraag welke bezorgdheden relevant zijn voor de mens. In deze lezing bespreekt Vanbrabant de verhouding van Boehm met Vermeersch, Kruithof en Latour.


De betekenis van Boehms filosofie

Jan Leyers, gekende en gevierde televisiemaker, kreeg als student filosofie les van Rudolf Boehm. Hij vertelt hoe die ontmoeting van betekenis is geweest in zijn persoonlijk leven.


Over goden en mensen

Zeus vroeg Prometheus om duidelijk het terrein van goden en mensen af te bakenen. Die dacht er niet aan Zeus van zijn troon te verdrijven, maar hij ambieerde voor de mensen een beschaafd leven. Beschaafde mensen eten gekookt en daarvoor is vuur nodig. Eigenlijk wist Zeus dat maar al te goed, maar hij strafte Prometheus toch voor de diefstal van het vuur. Het moet voor iedereen en voor altijd duidelijk zijn waar mensen thuishoren. Ze mogen zich geen illusies maken en moeten blijven waar ze zijn. Christenen hebben daar toch weer twijfel over gezaaid. Ze dachten: als we de wereld van de mensen opgeven en naar boven kijken, komen we wel vanzelf in de goddelijke wereld. Sinds Descartes is wetenschap een soort seculier christendom. De Verlichting heeft dat niet gekeerd. Het resultaat is dat mensen die zich voordoen als goden, hun leefwereld vernietigen. Deze bijdrage gaat over het verschil tussen leefwereld en goddelijke wereld. In een goddelijke wereld is er geen plaats voor mensen.

Praktisch

Dit is een online activiteit, via het platform Zoom. Je hebt een pc of tablet met camera en micro en een goeie internetverbinding (kabel nog beter dan wifi) nodig om te kunnen deelnemen.

Voor 24/4 2021 ontvang je de link en enkele tips als handleiding om in te loggen.

Sessies

  • zaterdag 24 april 2021
    14:00 - 16:00

Prijs

  • Gratis
    0 euro

Begeleiding

Henk Vandaele

Henk Vandaele studeerde wijsbegeerte in Kortrijk, Gent en Heidelberg. Hij is hoofdredacteur van het ...
Meer over Henk Vandaele

Jonas Vanbrabant

Jonas Vanbrabant studeerde sociaal werk en filosofie in Kortrijk, Gent en Konstanz en behaalde zijn ...
Meer over Jonas Vanbrabant

Jan Leyers

Jan Leyers (°1958) is muzikant, tv-maker en auteur. Hij studeerde filosofie in Antwerpen en Gent, ri ...
Meer over Jan Leyers

Luc Vanneste

Geboren in Kortrijk (1953). Filosofiestudies aan de Rijksuniversiteit Gent. Doctoraat bij Rudolf Boe ...
Meer over Luc Vanneste

Paul Willemarck

Doctor in de Wijsbegeerte. ...
Meer over Paul Willemarck

In samenwerking met

Meer zoals dit

Deze cursus maakt deel uit van het project Dag van de Filosofie 2021